Długa jazda do szkoły

  • Tytuł oryginalny: „Der lange Ritt zur Schule”.  
  • Reżyseria: Rolf Losansky.  
  • Scenariusz: Gisela i Günter Karau (według opowiadania Gerharda Holtza-Baumerta).  
  • Zdjęcia: Helmut Grewald, Michael Göthe (zdjęcia trickowe: Erich Günther, Heiko Ebert, Frank Wittstock, Wolfgang Chevalier).  
  • Muzyka: Karl-Ernst Sasse.  
  • Produkcja: NRD (DEFA – Studio, Gruppe „Berlin”), 1982 r.  
  • Obsada: Frank Träger / Jacek Łągwa (Alex Hofmann), Iris Riffert / Ania Łuczyńska (Maren), Klaus Piontek (szeryf / dyrektor Duff), Zbigniew Bielski (Czerwony Milan / nauczyciel gimnastyki), Gojko Mitić (Wielki Dobry Jeździec / ojciec Alexa), Leon Niemczyk (Zła Blada Twarz), Rolf Hoppe (woźnica / woźny Sander).  

Fabuła  

Bohaterem filmu jest dziesięcioletni Alex, wielki miłośnik westernów, który często spóźnia się do szkoły. Zbliżająca się spartakiada sportowa dodatkowo wzmaga jego chęć zdobycia złotego medalu i pokonania rówieśników z sąsiedztwa. Główna oś opowieści opiera się na fascynującym zabiegu: bogata wyobraźnia Alexa płynnie przekształca szarą, codzienną drogę do szkoły w pełną przygód wyprawę na Dziki Zachód. W tym wyimaginowanym świecie zwykli ludzie przeobrażają się w klasyczne postacie z westernów: osoby darzone przez chłopca sympatią stają się oddanymi przyjaciółmi, a ci, których nie lubi – jego wrogami.  

Podczas drogi do szkoły, wyobraźnia Alexa kreuje niezwykłe sytuacje: szkolni rywale stają się motocyklowym gangiem w skórzanych kurtkach (którzy żądają od niego oddania złotego medalu), nauczyciel gimnastyki przybiera postać Indianina Czerwonego Milana, ojciec Alexa zamienia się w Wielkiego Dobrego Jeźdźca, a dyrektor szkoły – w szeryfa. Szkolny woźnica powozi dyliżansem, a zepsuty trabant wychowawczyni staje się traperskim wozem na szlaku. Kulminacją tych fantazji jest atak bandytów pod wodzą Złej Bladej Twarzy na dyliżans ze złotem w pobliżu Doliny Śmierci, co w rzeczywistości jest ryzykownym zjazdem rowerowym Alexa z niebezpiecznego wzniesienia, zakończonym kontuzją u podnóża szkolnych schodów.  

Nawet po dotarciu do szkoły iluzja trwa nadal. Szkolna stołówka przypomina saloon, w którym Alex (wspierany przez koleżankę Maren) zdaje relację szeryfowi (dyrektorowi), a następnie bierze udział w bójce z bandytami o odzyskane złoto. Gdy wreszcie zapada cisza i zaczynają się lekcje, do szkolnego korytarza wkracza wspaniały mustang, ucieleśniając zatarcie granicy między wyobraźnią a rzeczywistością.  

Ciekawostki 

  • Reżyser Rolf Losansky, specjalizujący się w kinie dziecięcym, uważał wyobraźnię za najcenniejszą cechę młodego widza. Dlatego w filmie tak płynnie i harmonijnie połączono świat rzeczywisty z fantastycznym. Aby to osiągnąć, włożono ogromny wysiłek w pracę z ekipą ds. zdjęć trickowych.  
  • Film pełen jest detali, nad którymi reżyser starannie czuwał. Jak sam podkreślał, w takiej konwencji „kowboje muszą być prawdziwi, kiedy galopują przez ulice Wittenbergu i osadzają swoje rumaki dojeżdżając kłusem do krawężnika”. Realizm tych fantastycznych scen uważał za kluczowy, by dziecięca widownia mogła w nie w pełni uwierzyć.  
  • Atrakcyjność filmu podnosi wspaniała obsada drugoplanowa. W wyimaginowanych rolach postaci z Dzikiego Zachodu wystąpili uznani aktorzy znani z europejskich westernów, tacy jak Rolf Hoppe, Klaus Piontek, Gojko Mitić oraz polski aktor, Leon Niemczyk. W polskiej wersji dubbingowej głównemu bohaterowi głosu użyczył Jacek Łągwa. 

Autorka: Agata Hofelmajer-Roś 

Licencja Creative Commons (CC BY-ND): Prezentacja jest udostępniana na licencji Uznanie autorstwa – Bez utworów zależnych. 

Materiały przygotowane w ramach projektu „Śląskie filmowe skarby dla małych i dużych bajtli, czyli kolekcja filmów dla młodego widza z Filmoteki Śląskiej” w ramach otrzymanego stypendium Marszałka Województwa Śląskiego w dziedzinie kultury. 

Źródła: FILMOWY SERWIS PRASOWY, rok 1987, numer 5.