Dziewczęta z Nowolipek

• Reżyseria i scenariusz: Barbara Sass (na motywach powieści Poli Gojawiczyńskiej).
• Produkcja: Polska (Zespół Filmowy „Kadr”), 1985 r.
• Główne role: Maria Ciunelis (Franka), Ewa Kasprzyk (Kwiryna), Marta Klubowicz (Amelka), Izabela Drobotowicz-Orkisz (Bronka).

Fabuła Dwuczęściowa epopeja filmowa (realizowana równocześnie z „Rajską jabłonią”) opowiada o losach czterech młodych kobiet zamieszkujących Nowolipki, dzielnicę warszawskiej biedoty i drobnych rzemieślników. Bronka, Franka, Kwiryna i Amelka pragną za wszelką cenę wyrwać się ze swojego środowiska, marząc o awansie społecznym i prawdziwej miłości. Dla dziewcząt istnieje wyraźna i trudna do pokonania granica między ich brudnym, ciasnym światem, a światem bogatych i urodzonych po „właściwej” stronie – symboliczną barierą oddzielającą oba te światy są kraty Ogrodu Saskiego. Mimo podejmowanych przez bohaterki desperackich prób poprawy swojego losu, ich decyzje zazwyczaj kończą się tragicznie. Poszukiwanie oparcia u mężczyzn prowadzi dziewczęta do destrukcyjnych uzależnień emocjonalnych – zostają oszukiwane, wykorzystywane (jak Franka przez asystenta), czy zmuszane do bycia utrzymankami, co w efekcie prowadzi do osamotnienia, morderstw i samobójstw. Tragiczne losy przyjaciółek domyka ostatecznie scena, w której symbolicznie tracą one życie z własnego wyboru.

Ciekawostki

• Pierwowzór literacki, czyli wydana w 1935 roku powieść Poli Gojawiczyńskiej, był wielkim fenomenem i po ukazaniu się przyniósł autorce prestiżową nagrodę miasta Warszawy.
• Barbara Sass, tworząc swoją ekranizację, musiała zmierzyć się z legendą pierwszego, przedwojennego filmu na podstawie tej książki. W 1937 roku powieść genialnie przeniósł na ekran Józef Lejtes, obsadzając w rolach głównych największe sławy tamtych lat, w tym Elżbietę Barszczewską.
• Interpretacja Barbary Sass odeszła od silnie socjologicznego wydźwięku książki i skupiła się w głównej mierze na biologizmie. Reżyserka przedstawiła bohaterki jako ofiary pędów i ślepych instynktów, rzucane w wir namiętności determinujących ich los znacznie bardziej niż same podziały klasowe.

MATERIAŁY EDUKACYJNE-KLIKNIJ